در حالی که تب و تاب جام جهانی ۲۰۲۶ به اوج خود رسیده است، تصمیم بحثبرانگیز کمیته برگزاری مسابقات در شهر سیاتل آمریکا، دیدار حساس تیمهای ملی ایران و مصر را با چالشی فراتر از یک رقابت ورزشی روبرو کرده است. تقابل این دو قدرت فوتبالی که ریشههای عمیق فرهنگی و مذهبی مشترکی دارند، اکنون تحتالشعاع تلاشهایی قرار گرفته که با پوشش «حقوق بشر»، در پی تحمیل نمادهایی بر بازوان کاپیتانهای این دو تیم است؛ اقدامی که نه تنها با روح تکثرگرایی ورزشی در تضاد است، بلکه به وضوح تمرکز و آرامش بازیکنان را در حساسترین برهه حرفهایشان نشانه رفته است
دنیای فوتبال همواره مدعی بوده است که ورزش پلی است میان فرهنگها، نه ابزاری برای دیکتاتوری فرهنگی. اما آنچه این روزها در راهروی ورزشگاههای میزبان جام جهانی ۲۰۲۶ میگذرد، حکایت دیگری دارد. اصرار بر استفاده از بازوبندهای رنگینکمانی در بازی ایران و مصر، بیش از آنکه یک حرکت بشردوستانه به نظر برسد، نوعی شبیخون به باورهای سنتی و مذهبی میلیونها هوادار در دو قاره آسیا و آفریقا است.
برای بازیکنانی که با تمام وجود و تعصب ملی قدم به میدان میگذارند، فوتبال فراتر از ۹۰ دقیقه دویدن؛ نمایش هویت و اصالت یک سرزمین است. چگونه میتوان از بازیکنی که با تکیه بر اعتقادها و تعصبهایش به این سطح از افتخار رسیده، انتظار داشت که در زمین بازی، حامل پیامی باشد که با تار و پود وجودش بیگانه است؟ این تنها یک تضاد اخلاقی نیست، بلکه یک فشار روانی سیستماتیک است که میتواند شیرازه تیمی را از هم بپاشد.
فدراسیونهای فوتبال ایران و مصر با موضعی واحد و هوشمندانه، به درستی در برابر این بدعت ایستادهاند. پرسش اصلی اینجاست که اگر فیفا و میزبانان مسابقات به راستی به «احترام متقابل» معتقدند، چرا مرزهای فرهنگی و خطوط قرمز نیمی از جمعیت جهان را نادیده میگیرند؟ ورزشگاه باید حریم امن رقابت باشد، نه بستری برای تسویهحسابهای سیاسی یا تحمیل زیستجهانهایی که هیچ سنخیتی با زیستبوم بازیکنان میهمان ندارد. در این میان، وظیفه نهادهای بینالمللی است که اجازه ندهند «سیاستِ نمادها»، زیبایی فوتبال و تمرکز ستارههایی که سالها برای این لحظه جنگیده اند را قربانی کنند
گفتنی است:
«این بازوبندهای رنگینکمانی که مستقیماً به جنبش "پراید" (Pride) و حمایت از حقوق اقلیتهای جنسیتی بازمیگردد، در سالهای اخیر به یکی از پروتکلهای لاینفک ورزشگاههای ایالاتی همچون واشینگتن تبدیل شده است؛ مراسمی که حالا در سیاتل، مستطیل سبز را به سکویی برای یک تقابل فرهنگی تمامعیار بدل کرده است.»
«از سوی دیگر، فدراسیون فوتبال ایران که خود را در منگنه این فشار تبلیغاتی میبیند، در تلاشی دیپلماتیک و با تکیه بر تقارن این بازی با شب عاشورا، رسماً درخواست پوشیدن بازوبند مشکی را ارائه داده است. حرکتی که اگرچه ریشه در باورهای مذهبی دارد، اما در این مقطع، به نظر میرسد تنها راه فرار و "سپر دفاعی" فدراسیوننشینها برای عبور از بحرانِ تحمیلی بازوبندهای رنگینکمانی باشد؛ نبردی پارادوکسیکال بین "سیاه" و "رنگینکمان" در قلب سیاتل.»
