سی و یک نما - در حالی که دولت چهاردهم بر ضرورت اتحاد و انسجام میان قوای سهگانه تأکید دارد، رویارویی بیسابقهی «شورای اطلاعرسانی دولت» و «وزیر امور خارجه» با سازمان صداوسیما، پرده از شکافی عمیق در مدیریت رسانهای کشور برمیدارد. از سانسور سخنان رئیسجمهور در روز ملی صنعت و معدن تا حذف مصاحبههای کلیدی وزیر خارجه با رسانههای جهانی؛ گویا در رسانه ملی، «گزینش» جایگزین «تبیین» شده است.
شورای اطلاعرسانی دولت در بیانیهای صریح، اقدام صداوسیما به حذف بخشی از سخنرانی رئیسجمهور پزشکیان درباره مذاکرات و اجازه رهبر انقلاب را «رفتاری غیرمعمول» خواند. این بیانیه هشدار میدهد که این رویکرد گزینشی، تنها محدود به رئیسجمهور نیست، بلکه مصاحبههای رئیس مجلس و اظهارات رئیس قوه قضائیه نیز از این سانسور در امان نبوده است.
نکته تکاندهنده در این بیانیه، پیوند زدن این اقدامات با «امنیت ملی» است. دولت معتقد است در برههای که رهبری بر «وحدت کلمه و اتحاد مقدس» تأکید کردهاند، تکرویهای صداوسیما و دخالت سلایق سیاسی مدیران این سازمان در پخش مواضع رئیس شورای عالی امنیت ملی، نه تنها رسانه ملی را زیر سؤال میبرد، بلکه روزنهای برای نفوذ عوامل خارجی ایجاد میکند.
در همین راستا، سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه، با انتقاد از نحوه اطلاعرسانی، به مصاحبههای خود با رسانههایی چون فاکسنیوز و سیانان اشاره کرد. او با تعجب پرسید چرا دستاوردهای دیپلماسی کشور به جای تبیین برای مردم، در رسانه ملی بازتاب نیافته و در مقابل، روایتهای منفی و شعارهایی مانند «مرگ بر سازشکار» برجسته میشوند؟ عراقچی حتی به استقبال گرم مردم عراق از هیئت ایرانی اشاره کرد و گلایه کرد که این صحنهها — که نشانهای از اعتبار جمهوری اسلامی در افکار عمومی منطقه است — در رسانه ملی بازتابی نداشتند.
اما قابلِ توجهترین بخش اظهارات وزیر امور خارجه، اشاره به یک احتمال خطرناک است. عراقچی با بیان اینکه گاهی نسبت به چرایی این پوشش رسانهای دچار تردید میشود، میگوید: «بعضی وقتها با خودم میگویم شاید عوامل خارجی در این روند نفوذ کردهاند؛ چون در حالی که بسیاری در جهان، طرف مقابل را بازنده اصلی این روند میدانند، در داخل کشور روایتهایی برجسته میشود که موجب ناامیدی مردم است.»
پرسش بنیادین این است: وقتی صدای رسمی دیپلماسی و اجرایی کشور در رسانه ملی «خفه» یا «تقطیع» میشود، چه کسی روایتهای جایگزین را مدیریت میکند؟ در جنگ روایتها، تضاد میان «دیپلماسی واقعی» و «تبیین رسانهای»، بیش از هر چیز به انسجام اجتماعی و امنیت ملی ضربه میزند.
وقتی «رسانه ملی» در برابر «دیپلماسی دولت» میایستد!
